अनियमित मासिक पाळी (इर्रेग्युलर पीरियड्स)
डॉ. संजय अन्बु, MBBS यांनी लिहिलेले व वैद्यकीयदृष्ट्या तपासलेले
मराठी भाषांतर तपासले: 2026-11-05खूप लवकर, खूप उशिरा किंवा अंदाज न येणाऱ्या वेळी येणारी पाळी सामान्य आहे आणि बहुतेक वेळा निरुपद्रवी असते. कधी कधी ती तपासण्याजोग्या हार्मोन किंवा थायरॉईडच्या समस्येकडे निर्देश करते.
अनियमित मासिक पाळी बद्दल MedDroid ला विचारा →कारणे आणि धोके
- हार्मोनचे असंतुलन — PCOS हे वारंवार आढळणारे कारण
- थायरॉईडच्या समस्या (कमी किंवा जास्त कार्य)
- ताण, वजनात अचानक बदल किंवा जास्त व्यायाम
- पेरिमेनोपॉज — पाळी थांबण्यापूर्वीची वर्षे
- गर्भधारणा किंवा स्तनपान
- काही गर्भनिरोधक साधने, विशेषतः सुरुवातीच्या काही महिन्यांत
सामान्य लक्षणे
- २१ दिवसांपेक्षा कमी किंवा ३५ दिवसांपेक्षा जास्त अंतराने येणारी पाळी
- पाळी चुकणे किंवा न येणे
- कधी येईल याचा अंदाज नसणे
- ओटीपोटात दुखणे किंवा पेटके (क्रॅम्प्स)
- थकवा
- दोन पाळ्यांच्या मध्ये थेंब थेंब रक्त (स्पॉटिंग)
तपासण्या आणि निदान
उपचार आणि काळजी
- मूळ कारणावर उपचार — थायरॉईड, PCOS किंवा वजनाची समस्या असल्यास
- ताण कमी करणे आणि व्यायाम मध्यम ठेवणे
- स्थिर, निरोगी वजन राखण्याचा प्रयत्न
- पाळी नियमित करण्यासाठी डॉक्टर हार्मोनच्या गोळ्या देऊ शकतात
- पाळीच्या तारखा नोंदवून ठेवा आणि त्या डॉक्टरांना दाखवा
लगेच डॉक्टरांना कधी दाखवावे
- गर्भवती नसताना तीन महिने पाळी आली नाही
- खूप जास्त रक्तस्राव किंवा गाठी पडणे
- दोन पाळ्यांच्या मध्ये किंवा संभोगानंतर रक्तस्राव
- वयाच्या ४० आधीच पाळी अचानक थांबणे
हे निदान नाही. MedDroid अनियमित मासिक पाळी बद्दल फक्त सामान्य माहिती देते. ते तुमची तपासणी, निदान किंवा औषध लिहून देऊ शकत नाही. नेहमी पात्र डॉक्टरांकडून खात्री करा. आणीबाणीत लगेच 108 किंवा 112 वर कॉल करा.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
किती अनियमित असणे काळजीचे आहे?
कधीतरी एखादी पाळी मागे-पुढे होणे सामान्य आहे. पाळी नेहमी २१ दिवसांपेक्षा कमी किंवा ३५ दिवसांपेक्षा जास्त अंतराने येत असेल, किंवा सलग तीन किंवा अधिक वेळा चुकली असेल, तर डॉक्टरांना दाखवा.
फक्त ताणामुळे पाळी थांबू शकते का?
हो. जास्त ताण, वजन घटणे किंवा अति व्यायाम यामुळे स्त्रीबीज बाहेर पडणे (ओव्ह्युलेशन) थांबू शकते आणि पाळी उशिरा येऊ शकते किंवा थांबू शकते. परिस्थिती स्थिरावल्यावर ती सहसा पुन्हा येते, पण दीर्घकाळ न आल्यास तपासणी आवश्यक आहे.