मधुमेह / शुगर (टाइप 2 डायबिटीस)
डॉ. संजय अन्बु, MBBS यांनी लिहिलेले व वैद्यकीयदृष्ट्या तपासलेले
मराठी भाषांतर तपासले: 2026-11-05टाइप 2 मधुमेह हा दीर्घकालीन आजार आहे, ज्यात शरीर इन्सुलिनला नीट प्रतिसाद देत नाही किंवा पुरेसे इन्सुलिन बनवत नाही, त्यामुळे रक्तातील साखर जास्तच राहते. भारतात हा खूप सामान्य आहे आणि बहुतेक वेळा वर्षानुवर्षे शांतपणे वाढत जातो.
मधुमेह / शुगर बद्दल MedDroid ला विचारा →कारणे आणि धोके
- जास्त वजन, विशेषतः पोटाभोवतीच्या चरबीशी संबंधित इन्सुलिन रेझिस्टन्स
- कुटुंबात मधुमेहाचा इतिहास
- शारीरिक हालचालीचा अभाव आणि रिफाइंड कार्ब्स व साखर जास्त असलेला आहार
- वाढते वय
- नियंत्रणात न ठेवलेला प्रीडायबिटीस
- PCOS सारखे आजार
सामान्य लक्षणे
- वारंवार लघवी होणे
- थकवा
- कारण नसताना वजन कमी होणे
- धूसर दिसणे
- खूप तहान लागणे
- जखमा उशिरा भरणे किंवा वारंवार जंतुसंसर्ग
- हात किंवा पायांना मुंग्या येणे
तपासण्या आणि निदान
- HbA1c
- उपाशीपोटी ब्लड शुगर (Fasting)
- जेवणानंतरची (PP) ब्लड शुगर
- Lipid profile (कोलेस्टेरॉल तपासणी)
- किडनी कार्य (RFT)
- लघवीत प्रोटीनची तपासणी
उपचार आणि काळजी
- आधी जीवनशैली — संतुलित आहार, प्रमाणात खाणे, नियमित व्यायाम आणि वजन कमी करणे
- गरज असल्यास साखर कमी करणाऱ्या गोळ्या
- काही व्यक्तींमध्ये किंवा आजारपणात इन्सुलिन
- डोळे, किडनी, पाय आणि हृदयाच्या धोक्याची नियमित तपासणी
- BP आणि कोलेस्टेरॉल नियंत्रण
लगेच डॉक्टरांना कधी दाखवावे
- गुंगी, खोल श्वास किंवा उलट्यांसह खूप जास्त साखर — तातडीचे
- सतत तहान, वजन कमी होणे किंवा वारंवार जंतुसंसर्ग
- पायाला जखम (अल्सर) किंवा न भरणारी जखम
- अचानक दृष्टीत बदल
हे निदान नाही. MedDroid मधुमेह / शुगर बद्दल फक्त सामान्य माहिती देते. ते तुमची तपासणी, निदान किंवा औषध लिहून देऊ शकत नाही. नेहमी पात्र डॉक्टरांकडून खात्री करा. आणीबाणीत लगेच 108 किंवा 112 वर कॉल करा.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
टाइप 2 मधुमेह रिव्हर्स होऊ शकतो का?
काही लोक वजन कमी करून आणि जीवनशैली बदलून, विशेषतः सुरुवातीला, रक्तातील साखर पुन्हा सामान्य पातळीवर आणू शकतात, पण ते टिकवून ठेवावे लागते. याला रेमिशन म्हणतात, कायमचा इलाज नाही, म्हणून फॉलो-अप चालू ठेवा.
HbA1c किती असल्यास मधुमेह?
HbA1c ६.५% किंवा त्याहून जास्त असल्यास सहसा मधुमेह दर्शवतो, आणि ५.७ ते ६.४% प्रीडायबिटीस सूचित करतो. पुन्हा किंवा अतिरिक्त तपासण्यांनी तुमचे डॉक्टर निदान निश्चित करतात.