हार्ट फेल्युअर (हृदय कमकुवत होणे)

डॉ. संजय अन्बु, MBBS यांनी लिहिलेले व वैद्यकीयदृष्ट्या तपासलेले

मराठी भाषांतर तपासले: 2026-11-05

हृदय खूप कमकुवत किंवा ताठ झाल्याने ते नीट रक्त पंप करू शकत नाही, त्यामुळे फुफ्फुसांत आणि शरीरात पाणी साचते. ही दीर्घकालीन स्थिती आहे जिचे व्यवस्थापन करता येते.

हार्ट फेल्युअर बद्दल MedDroid ला विचारा →

कारणे आणि धोके

आधी आलेला हार्ट अटॅक किंवा कोरोनरी आर्टरी डिसीज
दीर्घकाळचा हाय बीपी
हृदयाच्या झडपांचा (व्हॉल्व्ह) आजार
कार्डिओमायोपॅथी (हृदयाच्या स्नायूचा आजार)
अनियंत्रित मधुमेह
जास्त दारू किंवा काही संसर्ग

सामान्य लक्षणे

तपासण्या आणि निदान

उपचार आणि काळजी

सांगितल्याप्रमाणे मीठ आणि पाणी मर्यादित करा; दररोज वजन मोजा
जास्तीचे पाणी काढणारी औषधे (Diuretics) आणि हृदयावरचा ताण कमी करणारी औषधे
मूळ कारणावर उपचार (बंद रक्तवाहिन्या, झडपा, बीपी)
निवडक रुग्णांमध्ये पेसमेकर किंवा डिफिब्रिलेटरसारखी उपकरणे
कार्डियाक रिहॅबिलिटेशन आणि हळूहळू वाढवलेला व्यायाम

लगेच डॉक्टरांना कधी दाखवावे

तीव्र धाप, ओठ निळे पडणे किंवा छातीत दुखणे असल्यास आपत्कालीन सेवांना (108/112) फोन करा
वजन झपाट्याने वाढल्यास किंवा पायांची सूज वाढल्यास डॉक्टरांना भेटा
पाठीवर सरळ झोपून झोप येत नसल्यास तातडीने तपासणी करून घ्या

हे निदान नाही. MedDroid हार्ट फेल्युअर बद्दल फक्त सामान्य माहिती देते. ते तुमची तपासणी, निदान किंवा औषध लिहून देऊ शकत नाही. नेहमी पात्र डॉक्टरांकडून खात्री करा. आणीबाणीत लगेच 108 किंवा 112 वर कॉल करा.

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

हार्ट फेल्युअर म्हणजे माझे हृदय बंद पडणार आहे का?

नाही. याचा अर्थ हृदय जितके चांगले पंप करायला हवे तितके करत नाही. योग्य उपचाराने बरेच लोक अनेक वर्षे जगतात.

दररोज वजन का मोजावे?

अचानक वजन वाढणे हे बहुतेक वेळा पाणी साचत असल्याचे लक्षण असते, त्यामुळे उपचारात लवकर बदल करता येतो.