गजकर्ण / नायटा (रिंगवर्म)
डॉ. संजय अन्बु, MBBS यांनी लिहिलेले व वैद्यकीयदृष्ट्या तपासलेले
मराठी भाषांतर तपासले: 2026-11-05गजकर्ण (रिंगवर्म) हा त्वचेचा एक सामान्य बुरशीजन्य संसर्ग आहे. यात लाल, खाजणारे, अंगठीसारखे गोल पुरळ येतात. नावात 'वर्म' (जंत) असले तरी तो जंतामुळे होत नाही.
गजकर्ण / नायटा बद्दल MedDroid ला विचारा →कारणे आणि धोके
- त्वचेची बुरशी (dermatophytes)
- त्वचेचा त्वचेशी थेट संपर्क
- टॉवेल, कपडे किंवा कंगवा वाटून वापरणे
- संसर्ग झालेल्या पाळीव प्राण्यांशी किंवा जनावरांशी संपर्क
- उष्ण, दमट हवामान आणि घाम
सामान्य लक्षणे
- मध्यभागी स्वच्छ असलेले लाल, अंगठीसारखे गोल पुरळ
- खाज
- उंचावलेली, खवलेदार कड
- पसरणारे चट्टे
- अंगावर, डोक्याच्या त्वचेवर किंवा जांघेत पुरळ
तपासण्या आणि निदान
- डॉक्टरांकडून त्वचेची तपासणी
- बुरशी तपासणीसाठी त्वचा खरवडून चाचणी (KOH)
- अस्पष्ट प्रसंगी fungal culture
उपचार आणि काळजी
- एका जागी असलेल्या पुरळासाठी सल्ल्यानुसार अँटीफंगल क्रीम
- डोक्याच्या त्वचेवरील किंवा पसरलेल्या संसर्गासाठी पोटात घेण्याची अँटीफंगल औषधे
- ती जागा स्वच्छ आणि कोरडी ठेवणे
- वैयक्तिक वस्तू वाटून न वापरणे
- संसर्ग झालेले पाळीव प्राणी किंवा कुटुंबीयांवरही उपचार
- उपचारांचा पूर्ण कोर्स पूर्ण करणे
लगेच डॉक्टरांना कधी दाखवावे
- अँटीफंगल क्रीम लावूनही पुरळ पसरत असल्यास
- डोक्याच्या त्वचेवर होणे किंवा केस गळणे
- जीवाणू संसर्गाची लक्षणे
- वारंवार किंवा पसरलेला संसर्ग
हे निदान नाही. MedDroid गजकर्ण / नायटा बद्दल फक्त सामान्य माहिती देते. ते तुमची तपासणी, निदान किंवा औषध लिहून देऊ शकत नाही. नेहमी पात्र डॉक्टरांकडून खात्री करा. आणीबाणीत लगेच 108 किंवा 112 वर कॉल करा.
नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न
गजकर्ण जंतामुळे होते का?
नाही. नाव काहीही असले तरी गजकर्ण (रिंगवर्म) हा बुरशीजन्य संसर्ग आहे. अंगठीसारख्या गोल पुरळामुळे हे नाव पडले.
गजकर्ण पसरू नये म्हणून काय करावे?
टॉवेल आणि कपडे वाटून वापरू नका, त्वचा कोरडी ठेवा, अंथरूण-पांघरूण धुवा आणि संसर्ग झालेल्या पाळीव प्राण्यांवर उपचार करा. अँटीफंगल उपचार पूर्ण करा.